Có một tình huống khiến nhiều người dễ kết luận sai: tay van bi vẫn xoay được, vị trí đóng mở nhìn có vẻ bình thường nhưng đường ống phía sau lại không có dòng chảy.
Nếu chỉ nhìn vào tay gạt, rất dễ cho rằng van vẫn hoạt động tốt. Nhưng thực tế, tay van xoay được không đồng nghĩa với bi van bên trong đang mở đúng vị trí.
Với van bi, cần kiểm tra cả cơ cấu truyền động, bi van, lỗ thông dòng chảy và tình trạng của đường ống.
Tay van xoay được chưa chắc bi van xoay đúng
Van bi sử dụng một viên bi có lỗ xuyên tâm để đóng mở dòng chảy.
Ở trạng thái mở, lỗ xuyên tâm của bi cần nằm gần như thẳng hàng với đường ống. Khi xoay 90°, phần đặc của bi quay vào vị trí chắn dòng.
Do đó, điều quan trọng không phải là:
“Tay van có xoay không?”
mà là:
“Bi van bên trong có thực sự ở đúng vị trí mở không?”
Trong một số trường hợp, phần tay gạt hoặc trục van có thể gặp vấn đề khiến thao tác bên ngoài không phản ánh chính xác trạng thái của bộ phận đóng mở bên trong.
Lỗ thông của bi van có thể bị tắc
Đây là nguyên nhân cần đặc biệt lưu ý với những hệ thống có nhiều cặn.
Trong quá trình vận hành, các chất như:
- Rỉ sét.
- Mạt kim loại.
- Cặn đường ống.
- Bùn.
- Tạp chất.
- Chất kết tinh.
có thể tích tụ ở khu vực dòng chảy.
Nếu phần lỗ xuyên qua bi bị cản trở, van vẫn có thể xoay nhưng lưu lượng qua van giảm mạnh hoặc gần như không có.
Đặc biệt với van bi full port, đường kính lỗ thông được thiết kế lớn để giảm hạn chế dòng. Khi vị trí này vẫn bị nghẹt, cần kiểm tra cả tình trạng bên trong van lẫn đường ống.
Van mở nhưng phía trước không có đủ áp suất
Không phải cứ mở van là đường ống phía sau chắc chắn có dòng chảy.
Nếu nguồn cấp không tạo đủ áp suất hoặc lưu lượng, việc mở van sẽ không tạo ra dòng như mong muốn.
Ví dụ, trong hệ thống nước sử dụng bơm, cần kiểm tra:
Nguồn → bơm → van → đường ống phía sau.
Nếu bơm không tạo đủ áp hoặc đường hút có vấn đề, người vận hành có thể nhầm rằng van bi đang bị tắc.
Vì vậy, trước khi tháo van, hãy kiểm tra điều kiện áp suất ở hai phía.
Van bi có thể bị kẹt ở vị trí trung gian
Van bi thường được sử dụng để đóng hoặc mở hoàn toàn.
Nếu bi van không quay đủ hành trình, lỗ thông sẽ không nằm đúng hướng với đường ống.
Khi đó, van có thể ở trạng thái “gần mở” nhưng tiết diện dòng chảy vẫn bị hạn chế.
Một nguyên nhân có thể đến từ cặn bẩn, cơ cấu trục bị ảnh hưởng hoặc thao tác không đúng.
Đối với van bi tay gạt, vị trí tay gạt thường là dấu hiệu trực quan để nhận biết trạng thái, nhưng khi nghi ngờ có sự cố cơ khí thì không nên chỉ dựa vào vị trí tay gạt.
Đừng quên kiểm tra đường ống phía sau van
Nếu van bi đã xác định mở đúng nhưng dòng vẫn không đi qua, hãy nhìn tiếp về phía sau.
Có thể đường ống đang gặp:
- Van khác chưa mở.
- Bộ lọc bị nghẹt.
- Co, cút hoặc đoạn ống bị tắc.
- Cặn tích tụ.
- Thiết bị phía sau đang đóng.
- Đường ống bị biến dạng.
Đây là lý do chẩn đoán sự cố van không nên chỉ tập trung vào chiếc van.
Một chiếc van hoạt động bình thường nhưng nằm trước một đoạn đường ống bị tắc thì kết quả cuối cùng vẫn là “không có dòng chảy”.
Van bi giảm lưu lượng dù vẫn xoay bình thường
Có một trường hợp khác: đường ống vẫn có dòng nhưng lưu lượng thấp hơn trước.
Lúc này cần phân biệt giữa:
Không có dòng và có dòng nhưng dòng yếu.
Nếu dòng yếu, có thể xem xét:
- Bi van không mở hoàn toàn.
- Lỗ thông bị cản trở.
- Cặn bám.
- Áp suất nguồn giảm.
- Bộ lọc phía trước nghẹt.
- Đường ống phía sau có trở lực lớn.
Không nên vội thay van nếu chưa xác định nguyên nhân gây giảm lưu lượng.
Kiểm tra van bi theo trình tự nào?
Một cách kiểm tra thực tế có thể bắt đầu từ bên ngoài:
Bước 1: Kiểm tra vị trí tay gạt.
Bước 2: Kiểm tra chiều dòng chảy và trạng thái các van liên quan.
Bước 3: Đo hoặc quan sát áp suất trước và sau van.
Bước 4: Kiểm tra bộ lọc và các điểm có khả năng gây nghẹt.
Bước 5: Nếu điều kiện hệ thống bình thường nhưng dòng vẫn không đi qua, mới tiến hành kiểm tra sâu hơn bên trong van.
Với hệ thống có áp suất hoặc nhiệt độ cao, cần cô lập và xả áp đúng quy trình trước khi tháo kiểm tra.
Đặt Mua Van Bi Chính Hãng – Giải Pháp An Toàn Cho Hệ Thống Đường Ống Của Bạn
Van bi xoay được nhưng đường ống không thông không có nghĩa chắc chắn van bị hỏng.
Nguyên nhân có thể nằm ở bi van, lỗ thông, cơ cấu trục, cặn bẩn, áp suất nguồn hoặc thậm chí nằm hoàn toàn ở đường ống phía sau.
Vì vậy, thay vì chỉ hỏi “van có xoay không?”, hãy kiểm tra toàn bộ chuỗi:
Nguồn áp → đường ống → van bi → thiết bị phía sau → dòng chảy thực tế.
Chỉ khi xác định đúng vị trí gây cản trở, việc sửa chữa hoặc thay van mới thực sự giải quyết được vấn đề.
Việc chọn van bi inox phù hợp giúp:
- Vận hành ổn định và chính xác
- Giảm rò rỉ, bảo vệ hệ thống
- Tiết kiệm chi phí bảo trì và kéo dài tuổi thọ
Công Ty Nguyễn Liêu hi vọng sẽ được đồng hành, hợp tác và phát triển cùng quý công ty.
Thông tin liên hệ: CÔNG TY TNHH TM & KT NGUYỄN LIÊU
Website: www.vancongnghiep.vn
Email: nguyenlieu@vancongnghiep.vn
Hotline (Zalo): 0915140011 – 0913635530
