Van bi là một trong những loại van công nghiệp được sử dụng phổ biến trong hệ thống đường ống nhờ khả năng đóng mở nhanh, kết cấu gọn và độ kín tương đối cao. Tuy nhiên, sau một thời gian vận hành, van bi có thể xuất hiện tình trạng rò nước, đặc biệt tại vị trí thân van, mối nối hoặc ngay cả khi van đang ở trạng thái đóng.
Khi phát hiện van bi rò nước, không nên vội tháo van hoặc thay mới toàn bộ thiết bị. Việc xác định đúng vị trí rò rỉ sẽ giúp tìm ra nguyên nhân và có phương án xử lý phù hợp. Vậy nên kiểm tra bộ phận nào trước khi van bi bị rò nước?
Van bi rò nước thường xuất hiện ở những vị trí nào?
Trước tiên, cần xác định chính xác nước đang rò ra từ đâu. Trên thực tế, hiện tượng rò rỉ ở van bi thường tập trung tại một số vị trí:
- Khu vực thân van và nắp van.
- Vị trí kết nối ren hoặc mặt bích.
- Quanh trục van và tay gạt.
- Khu vực gioăng làm kín.
- Bên trong van khi van đã đóng nhưng dòng nước vẫn đi qua.
Mỗi vị trí rò rỉ có thể liên quan đến một nguyên nhân khác nhau. Vì vậy, bước đầu tiên không phải là thay van mà là xác định điểm rò.
1.Kiểm tra gioăng và bộ phận làm kín trước
Nếu nước rò ra bên ngoài thân van, đặc biệt quanh khu vực trục van hoặc vị trí ghép nối, cần kiểm tra gioăng làm kín.
Trong quá trình sử dụng, gioăng có thể bị:
- Chai cứng do nhiệt độ hoặc thời gian sử dụng.
- Biến dạng do áp suất.
- Nứt hoặc rách.
- Mất độ đàn hồi.
- Lắp lệch trong quá trình bảo dưỡng.
Khi gioăng không còn đảm bảo độ kín, nước sẽ bắt đầu rò ra ngoài dù thân van vẫn chưa có dấu hiệu hư hỏng nghiêm trọng.
Với trường hợp này, có thể kiểm tra tình trạng gioăng và thay thế nếu cần. Tuy nhiên, cần lựa chọn gioăng phù hợp với áp suất, nhiệt độ và loại lưu chất trong hệ thống.
2.Kiểm tra trục van nếu rò nước quanh tay gạt
Một vị trí khá thường gặp khác là khu vực quanh trục van bi. Đây là bộ phận truyền chuyển động từ tay gạt hoặc bộ truyền động đến bi van.
Nếu nước rò tại khu vực trục, nguyên nhân có thể liên quan đến phớt hoặc gioăng trục đã bị xuống cấp. Ngoài ra, trục van bị mòn hoặc bị xước cũng có thể khiến khả năng làm kín giảm.
Trong trường hợp này, cần kiểm tra:
- Trục van có bị cong hoặc xước không.
- Gioăng/phớt trục còn đàn hồi không.
- Tay gạt có bị lỏng hay không.
- Trục có bị kẹt hoặc chuyển động bất thường không.
Không nên cố siết hoặc tác động lực quá mạnh vào tay van để xử lý rò rỉ, vì có thể làm hỏng thêm bộ phận truyền động.
3.Kiểm tra bi van và ghế van khi van đóng nhưng vẫn có nước chảy
Nếu van bi đã xoay về vị trí đóng nhưng nước vẫn tiếp tục chảy qua đường ống, cần kiểm tra bi van và ghế van.
Đây là trường hợp khác với rò nước ra bên ngoài.
Trong quá trình vận hành, bề mặt bi có thể bị:
- Trầy xước.
- Ăn mòn.
- Bám cặn.
- Đọng tạp chất.
- Biến dạng do điều kiện vận hành không phù hợp.
Ghế van cũng có thể bị mòn hoặc hư hỏng khiến bi không còn tiếp xúc kín với bề mặt làm kín.
Đặc biệt với hệ thống nước có nhiều cặn bẩn, tạp chất có thể mắc giữa bi và ghế van. Khi đó, van tưởng như đã đóng hoàn toàn nhưng vẫn có một lượng nước đi qua.
4.Kiểm tra mối nối ren hoặc mặt bích
Nếu vị trí rò nằm ngay tại đầu nối của van bi, cần kiểm tra lại kết nối ren hoặc mặt bích.
Đối với van ren, nguyên nhân có thể là mối ren không kín, vật liệu làm kín bị hỏng hoặc quá trình lắp đặt trước đó chưa đúng kỹ thuật.
Đối với van mặt bích, cần kiểm tra gioăng mặt bích, tình trạng bề mặt tiếp xúc và lực siết bulông. Nếu lực siết không đều, mặt bích có thể không ép kín gioăng, dẫn đến rò nước khi hệ thống tăng áp.
Có nên tiếp tục vận hành khi van bi đang bị rò nước?
Không nên bỏ qua tình trạng rò rỉ, đặc biệt trong hệ thống có áp suất cao hoặc yêu cầu độ kín nghiêm ngặt.
Nếu rò rỉ nhẹ, có thể theo dõi và lên kế hoạch bảo dưỡng phù hợp. Tuy nhiên, khi lượng nước rò tăng nhanh, van đóng mở khó, áp suất hệ thống bất thường hoặc xuất hiện tiếng ồn, cần kiểm tra sớm để tránh ảnh hưởng đến các thiết bị khác.
Trước khi tháo van hoặc bảo dưỡng, cần thực hiện các bước cô lập đường ống, giảm áp và đảm bảo an toàn cho người vận hành.
Khi nào nên thay mới van bi?
Không phải trường hợp rò nước nào cũng cần thay toàn bộ van. Nếu nguyên nhân chỉ nằm ở gioăng, phớt hoặc mối nối, có thể xử lý bằng cách thay thế hoặc khắc phục bộ phận làm kín.
Tuy nhiên, nếu thân van bị nứt, bi van bị ăn mòn nghiêm trọng, ghế van hư hỏng hoặc van đã xuống cấp sau thời gian dài sử dụng, thay mới có thể là phương án phù hợp hơn.
Khi lựa chọn van bi thay thế, cần căn cứ vào kích thước đường ống, vật liệu van, áp suất làm việc, nhiệt độ và loại lưu chất để đảm bảo van phù hợp với hệ thống.
Đặt Mua Van Bi Chính Hãng – Giải Pháp An Toàn Cho Hệ Thống Đường Ống Của Bạn
Khi van bi rò nước khi đang vận hành, không nên vội thay mới mà cần xác định chính xác vị trí rò trước. Bộ phận nên được kiểm tra đầu tiên thường là gioăng, phớt làm kín, trục van, mối nối và sau đó là bi van cùng ghế van nếu hiện tượng rò xảy ra ngay cả khi van đã đóng.
Việc kiểm tra đúng trình tự không chỉ giúp xử lý nhanh sự cố mà còn hạn chế chi phí thay thế không cần thiết và đảm bảo hệ thống đường ống hoạt động ổn định, an toàn.
Việc chọn van bi inox phù hợp giúp:
- Vận hành ổn định và chính xác
- Giảm rò rỉ, bảo vệ hệ thống
- Tiết kiệm chi phí bảo trì và kéo dài tuổi thọ
Công Ty Nguyễn Liêu hi vọng sẽ được đồng hành, hợp tác và phát triển cùng quý công ty.
Thông tin liên hệ: CÔNG TY TNHH TM & KT NGUYỄN LIÊU
Website: www.vancongnghiep.vn
Email: nguyenlieu@vancongnghiep.vn
Hotline (Zalo): 0915140011 – 0913635530
