Một tình huống rất hay gặp trong thực tế là van vẫn đóng mở được, không kẹt cứng, nhưng tay quay lại nặng bất thường, phải dùng nhiều lực hơn bình thường. Nhiều người lập tức kết luận van sắp hỏng hoặc chất lượng kém, nhưng trên thực tế, phần lớn nguyên nhân lại đến từ lắp đặt, điều kiện vận hành và tải tác động lên van, chứ không phải do van bị lỗi cơ khí.
Tay quay nặng không đồng nghĩa với van kẹt
Van kẹt thật sự thường có dấu hiệu:
-
Không xoay được hoặc xoay giật cục
-
Phải dùng lực đột ngột mới di chuyển
-
Phát ra tiếng cọ sát bất thường
Trong khi đó, van tay quay nặng:
-
Vẫn quay đều
-
Không bị đứng hành trình
-
Cảm giác lực tăng dần theo góc quay
Hai hiện tượng này hoàn toàn khác nhau về bản chất.
Áp suất tác động lên đĩa hoặc bi van quá lớn
Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất là:
-
Van đang đóng/mở khi có áp suất chênh lớn
-
Không xả áp trước khi thao tác
Đặc biệt với:
-
Van bướm
-
Van bi kích thước lớn
Áp lực dòng chảy tác động trực tiếp lên đĩa hoặc bi làm tăng mô-men xoắn, khiến tay quay trở nên rất nặng dù van không hề kẹt.
Van lắp sai hướng dòng chảy thiết kế
Một số loại van:
-
Có hướng dòng chảy ưu tiên
-
Thiết kế seat và trục chịu lực theo một chiều nhất định
Khi lắp ngược:
-
Lực dòng chảy ép lệch đĩa hoặc bi
-
Tăng ma sát trong quá trình đóng mở
-
Tay quay nặng dần theo thời gian
Lỗi này thường chỉ phát hiện khi vận hành thực tế, không thể nhận ra bằng mắt thường lúc lắp.
Trục van bị lệch do lắp đặt
Khi đường ống:
-
Không đồng trục
-
Bị võng hoặc chịu tải cơ học
Lực này truyền trực tiếp lên thân van và trục van, gây:
-
Lệch trục nhẹ
-
Tăng ma sát giữa trục và gioăng chèn
Van vẫn hoạt động, nhưng tay quay sẽ nặng rõ rệt.
Gioăng làm kín bị nén quá mức
Một số van sau bảo trì:
-
Siết packing quá chặt
-
Thay gioăng không đúng vật liệu
Hậu quả:
-
Ma sát trục tăng cao
-
Tay quay nặng dù van không kẹt
Đây là lỗi rất hay gặp sau khi “siết cho chắc”.
Van làm việc ngoài dải nhiệt thiết kế
Khi nhiệt độ vượt ngưỡng:
-
Gioăng giãn nở
-
Seat biến dạng nhẹ
Làm tăng lực cản khi quay, đặc biệt rõ rệt với van vận hành thủ công.
Cách xử lý hiệu quả
-
Không quay van khi áp suất chênh quá lớn
-
Kiểm tra lại hướng lắp van
-
Kiểm tra độ đồng trục của đường ống
-
Nới lỏng packing về mức hợp lý
-
Với van lớn, cân nhắc chuyển sang tay quay trợ lực hoặc điều khiển
6.Nguyễn Liêu Nhà Cung Cấp Van Hàng Đầu Tại Việt Nam
Van không kẹt nhưng tay quay nặng hiếm khi là lỗi van. Hiểu đúng nguyên nhân sẽ giúp xử lý đúng điểm, tránh thay van oan uổng và đảm bảo an toàn cho người vận hành.
✅ Tại Nguyễn Liêu – Van Công Nghiệp, chúng tôi cung cấp đa dạng các loại van công nghiệp chất lượng cao: van bi, van bướm, van cổng, van cầu, van an toàn, van điều khiển tự động…
Thông tin liên hệ:
- Địa chỉ: 11 Đường số 9, Khu Biệt Thự Him Lam Kênh Tẻ, P. Tân Hưng, TP.HCM
- Hotline/Zalo: 0915 140 011 – 0913 635 530
- Website: www.vancongnghiep.vn
- Email: nguyenlieu@vancongnghiep.vn
